tatar

turkuaz beg
At sürmek, hızlı gitmek anlamlarını içerisinde barındırır. Tatar sözcüğü aynı zamanda posta sürücüsü demektir.

Tatay kelimesiyle aynı köktendir. At sürmek, hızlı gitmek anlamlarını içerisinde barındırır. Türkçe Tata, Tunguzca Tagta sözcükleri korkmak ve şaşırmak bildirir.

boztorgay
Bilinen en eski kullanımı bir Moğol aşiretlerinden birinin adı olduğu. Sözcük anlamı ise hızlı at binenden, yağmacı, Akıncıya; Barbardan, diğerleri, ötekilere kadar değişiyor.
Nitekim Moğol akınlarında öncü birlikler yani Akıncılar bu tatar adı verilen aşiretten oluşumuş. Dolayısıyla baskın veren tarafın sözcüğe yüklediği anlam Akıncı olurken; baskın yiyen tarafın yüklediği anlam Barbar, yağmacı olması gayet doğal. Keza ötekileşmeleri ya da diğeri sayılmaları da genele benzemiyor oluşlarındandır.
kama tarkan kağan
esasen bir moğol kabile adıdır yağmacı, akıncı,talancı,barbar ve hızlı at süren anlamına gelir moğol istilası ile deşt-i kıpçak'da kıpçak kabileleri arasında eriyerek bu türk boylarına isimlerini bırakıp türkleşmişlerdir

eskişehir, tekirdağ ,bilecik, edirne, trabzon, ordu, kütahya, manisa, ankara,malatya,kırıkkale,çorum, amasya, ceyhan, ardahan, yozgat, istanbul, bursa, balıkesir, bolu ,osmaniye,ısparta'nın konya'ya yakın kesimleri, konya,erzurum, mersin (gülnar) ve tokat(artova) a yerleşmişlerdir.
bumin kagan
Günümüzde "Tatar" olarak bilinen soy, aslen Deşt-i Kıpçaklardır.
"Tatar" adı, "öteki, diğeri" anlamında kullanıldığı gibi, "Moğol" anlamında da kullanılmıştır. Buradan anlaşılan, Tatar sözcüğünün Türkçe'ye sonradan geçtiğidir.
Tarih boyunca hiç bir milletin, kendi ismini kendisi koymadığı ileri sürülür. Kıpçak türklerine da "Tatar" ismi, lakap olarak geçmiştir. Bunun öncesinde Tatar ismi Siyenpiler, Cuan Cuan'lar için de kullanılmaktaydı... özetle "Tatar" ismi bir sıfat anlamı taşımaktaydı...İstanbul'da, Kırım Hanlığı için ilk defa "Tatar" isminin 17. yüzyılın sonlarına kulanıldığı görülür... Türkçü bir önder olan Kırımlı Gaspralı'nın "Tatarlaşmayacağız" şeklinde bir sözü bunu doğrular.
Günümüzde Tatar ismi, Kırımlı, Nogay, Kazan hatta Polonya, Finlandiya da yaşayan Deşt-i Kıpçak Türkleriyle özdeşleşmiştir.